Deneme Blog Yazısı

Çok tehlikeli işyerlerinin İSG yükümlülüklerini ve alınması gereken önlemleri; risk değerlendirmesinden saha denetimine kadar açıkladık.

Çok tehlikeli işyerlerinde iş güvenliği; ağır yaralanma, meslek hastalığı ve ölümle sonuçlanabilecek risklerin sistemli şekilde yönetilmesini gerektirir. Risk değerlendirmesi, iş güvenliği uzmanı desteği, sağlık gözetimi, çalışan eğitimleri, kişisel koruyucu donanımlar ve düzenli saha denetimleri bu sürecin temelini oluşturur.

Hangi işyerleri çok tehlikeli sınıfta?

Sınıflandırma, işyerinin NACE koduna göre İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği ile belirlenir. Çok tehlikeli sınıfta sık karşılaşılan faaliyetler: maden ve taş ocakçılığı, metal döküm ve işleme, çelik konstrüksiyon, inşaat ve yıkım işleri, elektrik ve mekanik tesisat, ağaç işleri, hazır beton, kimyasal üretim, tersane işleri, atık toplama ve geri kazanım, endüstriyel temizlik.

Öne çıkan risk başlıkları

• Makine ve ekipman güvenliği: koruyucuların devre dışı bırakılması, acil stop erişimi, bakım sırasında enerji izolasyonu (kilitleme-etiketleme)
• Yüksekte çalışma: iskele kurulumu, çatı ve ışıklık riskleri, ankraj ve kurtarma planı
• Elektrik: geçici tesisat, pano etiketlemesi, topraklama, kaçak akım koruması
• Kimyasallar: envanter, güvenlik bilgi formları, depolama ayrımı, havalandırma, dökülme seti
• Kaldırma ve taşıma: vinç, forklift, sapan ve mapa kontrolleri, yük altında çalışma yasağı
• Sıcak işler: kaynak, kesme ve taşlamada yangın izni, gözcü bulundurma, çevrenin temizlenmesi
• Kapalı ve kısıtlı alan: gaz ölçümü, havalandırma, giriş izni, dışarıda gözcü
• Gürültü, toz, titreşim: ölçüm, teknik önlem, koruyucu seçimi ve sağlık takibi
• Saha trafiği: araç-yaya ayrımı, kör noktalar, geri manevra düzeni
• Patlayıcı ortam: gerekli işletmelerde patlamadan korunma dokümanı ve bölge sınıflandırması

Belge üretmek yetmez

Çok tehlikeli işyerlerinde yalnızca belge hazırlamak yeterli değildir. Saha denetimleri yapılmalı, uygunsuzluklar kaydedilmeli ve düzeltici faaliyetlerin tamamlanıp tamamlanmadığı takip edilmelidir. Bu üç adımdan biri eksik olduğunda sistem çalışmaz.

Çalışma izni sistemi

Yüksekte çalışma, sıcak işler, kapalı alana giriş, elektrik kesme ve kaldırma operasyonlarında yazılı çalışma izni uygulanması güçlü bir kontroldür. İzin formu; işi, görevlileri, alınan önlemleri, ekipman kontrollerini ve onay veren yetkiliyi kayda alır. Bu sistem, riskli işin “alışkanlıkla” yapılmasını engeller.

Kişisel koruyucu donanım

KKD son savunma hattıdır ve teknik önlemlerin yerine geçmez. Yine de çok tehlikeli işyerlerinde doğru seçim ve kullanım disiplini hayati önemdedir:

• Riske uygun seçim ve CE uygunluğu
• Çalışana ücretsiz temin, zimmet kaydı
• Kullanım eğitimi ve doğru takma-çıkarma gösterimi
• Bakım, temizlik ve kullanım ömrü takibi
• Kullanılmama nedenlerinin araştırılması — rahatsızlık, uyumsuzluk veya erişim sorunu

Sağlık gözetiminin ağırlığı

Çok tehlikeli sınıfta sağlık gözetimi yıllık yürütülür ve maruziyete özgü tetkiklerle desteklenir: gürültü için odyometri, toz için solunum fonksiyon testi ve akciğer grafisi, kimyasal maruziyet için hedef organ tetkikleri. Aynı bölümde birden fazla çalışanda benzer bulgu görülmesi, o bölümdeki maruziyetin kontrol altında olmadığını gösterir ve ortam ölçümü ile risk değerlendirmesi revizyonunu gerektirir.

Güveniş OSGB yaklaşımı

Çok tehlikeli sınıftaki işletmelerde faaliyet alanını inceleyerek öncelikli riskleri belirliyor ve uygulanabilir bir İSG çalışma planı oluşturuyoruz. Saha denetimlerini planlı takvimle yürütüyor, tespitleri onaylı deftere işliyor ve açık kalan maddeleri düzeltici faaliyet listesinde kapanana kadar takip ediyoruz.